Przegląd tygodnia

Aktualności / 2026-06-15 / autorzy: Piotr Minkina

Najważniejsze informacje z minionego tygodnia

1. EBC – stopy procentowe
Europejski Bank Centralny (EBC) podniósł stopy procentowe o 25 pb do poziomu 2,25%, zgodnie z wcześniejszymi oczekiwaniami rynku. Decyzja była jednomyślna i wpisuje się w bardziej „jastrzębi” ton komunikacji EBC z ostatnich miesięcy. Kluczowym czynnikiem stojącym za podwyżką jest wzrost presji inflacyjnej, m.in. w związku z konfliktem na Bliskim Wschodzie i rosnącymi cenami energii. Christine Lagarde podkreśliła, że decyzja nie była jedynie działaniem „na wszelki wypadek”, lecz uzasadnioną reakcją na aktualną sytuację gospodarczą. Zaktualizowane prognozy EBC wskazują na bardziej stagflacyjny scenariusz: inflacja (zarówno ogólna, jak i bazowa) została podniesiona o 0,6 p.p. w latach 2026–2028, przy jednoczesnym niewielkim obniżeniu prognoz wzrostu gospodarczego. Inflacja ma powrócić do celu 2% dopiero w 2028 r., przy czym inflacja bazowa pozostanie nieco wyższa. Jednocześnie wskazano, że ryzyka są przesunięte w kierunku wyższej inflacji i słabszego wzrostu. EBC zaznacza, że obecny wzrost inflacji wynika głównie z czynników kosztowych (energia) i rozprzestrzenia się stopniowo w gospodarce, choć nie zaobserwowano jeszcze silnych efektów wtórnych związanych z płacami. Jednocześnie bank centralny nie traktuje obecnej podwyżki jako początku nowego cyklu zacieśniania, lecz jako dostosowaną reakcję na przejściowy, choć istotny szok. Prezes Lagarde pozostawiła jednak otwartą możliwość kolejnych podwyżek, w zależności od dalszego rozwoju sytuacji. Analitycy wskazują dość jasną oczywistość, że kluczowe dla dalszej polityki EBC będą ceny energii – ich spadek mógłby ograniczyć potrzebę dalszych podwyżek, natomiast utrzymanie wysokich cen zwiększa prawdopodobieństwo kolejnego ruchu już we wrześniu.

Źródło: Bloomberg. Opracowanie własne.

2. USA – bilans handlowy
Zgodnie z komunikatem Biura Analiz Ekonomicznych dotyczącym handlu zagranicznego USA w kwietniu 2026 r. saldo obrotów było ujemne i wyniosło 55,9 mld dolarów, co oznacza spadek względem marca o 0,7 mld dolarów, przy jednoczesnym wzroście eksportu do 327,1 mld dolarów oraz importu do 383,0 mld dolarów. Dynamika miesięczna wskazuje na jednoczesne zwiększenie aktywności po obu stronach wymiany, przy czym wzrost eksportu był nominalnie większy niż importu, co przełożyło się na zawężenie deficytu, natomiast strukturalnie zmiana ta wynikała z redukcji deficytu towarowego o 2,4 mld dolarów oraz spadku nadwyżki usługowej o 1,7 mld dolarów. Po stronie eksportu towarów głównym czynnikiem wzrostu były dobra inwestycyjne oraz surowce przemysłowe i energetyczne, w tym wyraźny wzrost sprzedaży ropy naftowej, natomiast eksport usług uległ niewielkiemu obniżeniu, co wynikało z ograniczenia przychodów z podróży i transportu. W imporcie dominował wzrost w kategorii dóbr inwestycyjnych, zwłaszcza technologicznych, co wskazuje na utrzymującą się wysoką chłonność gospodarki w zakresie zaawansowanych komponentów, równocześnie import usług zwiększył się w wyniku wyższych wydatków na transport i podróże. W ujęciu realnym deficyt towarowy zmniejszył się o 1,8%, co wynikało z niewielkiego wzrostu eksportu przy jednoczesnym nieznacznym spadku importu wolumenowego, co różni się od dynamiki nominalnej i wskazuje na wpływ zmian cenowych. Struktura geograficzna wskazuje na utrzymujące się deficyty wobec gospodarek azjatyckich oraz części partnerów uprzemysłowionych, przy jednoczesnych nadwyżkach w relacjach z wybranymi krajami europejskimi i regionami Ameryki Łacińskiej, co odzwierciedla zróżnicowanie międzynarodowych powiązań handlowych oraz specjalizacji produktowej.

Źródło: BEA. Opracowanie własne.

3. USA – inflacja CPI
Według Bureau of Labor Statistics w maju 2026 r., w USA odnotowano dalszy wzrost cen, przy czym miesięczna dynamika wskaźnika ogółem wyniosła 0,5% po wzroście o 0,6% w kwietniu, natomiast w ujęciu rocznym inflacja przyspieszyła do 4,2% z 3,8% miesiąc wcześniej. Były to dane zgodne z oczekiwaniami. Wzrost cen w maju był w dominującej mierze wynikiem zmian w komponencie energii, którego indeks zwiększył się o 3,9% m/m, odpowiadając za ponad 60% całkowitego miesięcznego przyrostu wskaźnika CPI, przy czym szczególnie silny wzrost dotyczył cen paliw, które wzrosły o 7,0% m/m. Jednocześnie komponent mieszkaniowy zwiększył się o 0,3% m/m, kontynuując stabilny trend wzrostowy, natomiast indeks cen żywności wzrósł o 0,2% m/m, przy zróżnicowanej dynamice pomiędzy żywnością konsumowaną w domu (0,1%) oraz poza nim (0,3%). W ujęciu bazowym, po wyłączeniu cen żywności i energii, miesięczna dynamika wyniosła 0,2%, co oznacza spowolnienie względem kwietnia (0,4%), natomiast roczna dynamika tej kategorii wyniosła 2,9%, wobec 2,8% miesiąc wcześniej. W strukturze zmian cen bazowych odnotowano wzrosty w takich kategoriach jak usługi transportowe, opieka medyczna, łączność oraz rekreacja, przy jednoczesnych spadkach cen m.in. ubezpieczeń komunikacyjnych, wyposażenia gospodarstw domowych oraz nowych pojazdów. Dane wskazują również na utrzymującą się dodatnią dynamikę cen usług, w tym usług mieszkaniowych, gdzie roczny wzrost wyniósł 3,4%. W przekroju rocznym najsilniejsze wzrosty cen odnotowano w kategorii energii, gdzie indeks zwiększył się o 23,5%, w tym ceny benzyny o 40,5%, co stanowi najwyższą dynamikę wśród głównych komponentów koszyka inflacyjnego. W tym samym okresie ceny żywności wzrosły o 3,1%, przy czym żywność w domu zdrożała o 2,7%, natomiast usługi gastronomiczne o 3,5%. Dane miesięczne wskazują na utrzymanie relatywnie wysokiej zmienności komponentu energetycznego, obejmującej zarówno paliwa, jak i nośniki energii dla gospodarstw domowych, przy jednoczesnej stabilizacji zmian w kategoriach bazowych. Równocześnie obserwowane są umiarkowane wzrosty cen w większości usług oraz wybrane spadki w kategoriach dóbr trwałego użytku, co przekłada się na zróżnicowaną strukturę inflacji w gospodarce.

Źródło: BLS. Opracowanie własne.

4. USA – inflacja lepka
Zgodnie z danymi Banku Rezerwy Federalnej z Atlanty dotyczącymi wskaźników cen sztywnych i elastycznych, w pierwszych miesiącach 2026 r. obserwowane są istotne różnice w dynamice poszczególnych komponentów inflacji, przy jednoczesnym utrzymaniu umiarkowanego tempa wzrostu cen w ujęciu rocznym w segmentach o większej sztywności cenowej. Dane za okres od stycznia do maja 2026 r. wskazują, że miesięczna dynamika wskaźnika cen elastycznych była wyraźnie zmienna, osiągając poziom 2,63% m/m w marcu oraz 1,11% m/m w maju, co przekłada się na wysokie wartości annualizowane sięgające odpowiednio 36,6% oraz 14,1%. W konsekwencji krótkookresowa, trzymiesięczna dynamika tej kategorii wzrosła do 22,4%, a roczna do 7,0% w maju. Jednocześnie kategoria cen sztywnych charakteryzuje się znacznie mniejszą zmiennością. Miesięczne zmiany w analizowanym okresie pozostawały w przedziale od około 0,2% do 0,4%, co odpowiada annualizowanej dynamice miesięcznej rzędu 2,4–3,8%. W ujęciu trzymiesięcznym tempo wzrostu wyniosło około 3,3%, natomiast roczna dynamika wzrosła do 3,1% w maju 2026 r. Podobne tendencje obserwowane są w mierze bazowej cen sztywnych, gdzie roczna dynamika wyniosła około 2,9%, a krótkookresowe wskaźniki wskazują na stabilizację w przedziale 2–3%. Wyodrębnienie komponentu cen sztywnych po wyłączeniu kosztów związanych z mieszkaniem wskazuje na niższą dynamikę, zarówno w ujęciu miesięcznym, jak i rocznym. W maju 2026 r. roczny wzrost tej kategorii wyniósł około 3,0%, natomiast w przypadku miary bazowej niespełna 2,9%. Jednocześnie wskaźniki trzymiesięczne dla tej kategorii pozostają niższe niż dla pełnego indeksu cen sztywnych, kształtując się w pobliżu 2,1–2,3%. Zestawienie obu grup wskaźników wskazuje na utrzymującą się rozbieżność między komponentami elastycznymi i sztywnymi. Ceny elastyczne wykazują wysoką zmienność krótkookresową oraz wyraźne przyspieszenie dynamiki w ostatnich miesiącach, podczas gdy ceny sztywne rosną w bardziej stabilnym tempie, zarówno w ujęciu miesięcznym, jak i rocznym. Struktura danych potwierdza, że bieżące wahania inflacji są w większym stopniu związane z kategoriami o wysokiej częstotliwości zmian cen, natomiast komponenty o większej sztywności wykazują relatywnie stabilną ścieżkę wzrostu.

Źródło: AtlantaFED. Opracowanie własne.

5. USA – PPI
Zgodnie z komunikatem Bureau of Labor Statistics w maju 2026 r. indeks cen dla popytu końcowego (Final Demand) wzrósł o 1,1% m/m oraz 6,5% r/r, przy czym skala wzrostu miesięcznego była wyższa od oczekiwań rynkowych na poziomie 0,7% m/m, a jednocześnie zgodna z dynamiką zrewidowaną dla kwietnia (1,1% m/m wobec wcześniejszych 1,4% m/m). Struktura danych wskazuje, że różnica względem oczekiwań wynikała przede wszystkim z komponentu dóbr, którego ceny wzrosły o 2,8% m/m, odpowiadając za większość całkowitego wzrostu indeksu. Jednocześnie dynamika bazowa po wyłączeniu żywności i energii wyniosła 0,4% m/m wobec oczekiwań 0,5% m/m, co oznacza niższą od prognoz dynamikę tej miary, przy jednoczesnej rewizji w dół odczytu za kwiecień z 1,0% m/m do 0,7% m/m. W szerszej mierze bazowej, po wyłączeniu żywności, energii i usług handlowych, miesięczny wzrost wyniósł 0,8% m/m wobec 0,4% oczekiwań oraz 0,6% przed rewizją, co wskazuje na podwyższoną dynamikę w tej kategorii. W ujęciu rocznym indeks dla popytu końcowego wyniósł 6,5% r/r wobec oczekiwań 6,4% r/r oraz 6,0% r/r przed rewizją, co oznacza zarówno przekroczenie prognoz, jak i przyspieszenie względem wcześniejszych danych. W przypadku wskaźnika bazowego po wyłączeniu żywności i energii dynamika wyniosła 4,9% r/r wobec oczekiwań 5,4% r/r oraz 5,2% r/r przed rewizją, natomiast dla miary rozszerzonej osiągnęła 5,1% r/r wobec 4,8% oczekiwań i 4,4% r/r w poprzednim odczycie. Zestawienie danych bieżących, oczekiwań oraz rewizji wskazuje na zróżnicowany obraz presji cenowej. Dane miesięczne dla indeksu ogółem były wyższe od prognoz, co wynikało z silnego wzrostu cen dóbr, natomiast część miar bazowych wykazała niższą dynamikę niż oczekiwana, przy jednoczesnych rewizjach w dół wcześniejszych odczytów. W ujęciu rocznym odnotowano przyspieszenie zarówno dla indeksu głównego, jak i wybranych miar bazowych, co wskazuje na utrzymywanie się podwyższonej dynamiki cen na poziomie producentów.

Źródło: BLS. Opracowanie własne.

6. Japonia
Na podstawie danych opublikowanych przez Statistics Bureau of Japan w ujęciu kwartalnym zannualizowana dynamika produktu krajowego brutto wyniosła 1,8%, co oznacza spowolnienie względem poprzedniego odczytu na poziomie 2,1%, przy jednoczesnym odczycie kwartalnym na poziomie 0,5%, zgodnym z wcześniejszą wartością. Nominalna dynamika produktu krajowego brutto utrzymała się na poziomie 0,6% wobec wcześniejszych 0,8%, natomiast deflator produktu krajowego brutto ukształtował się na poziomie 3,2% wobec wcześniejszych 3,4%. W strukturze wzrostu prywatna konsumpcja wzrosła o 0,3% kwartalnie, utrzymując poziom z poprzedniego okresu, natomiast wydatki przedsiębiorstw odnotowały spadek o 0,7% wobec wcześniejszego wzrostu o 0,3%. Wkład zapasów do produktu krajowego brutto pozostał ujemny na poziomie −0,1%, podczas gdy wkład eksportu netto wyniósł 0,3%, bez zmian względem wcześniejszego odczytu. W sektorze zewnętrznym saldo rachunku bieżącego w kwietniu wyniosło 3907,8 mld jenów wobec 4681,5 mld jenów w okresie poprzednim, przy jednoczesnym wzroście wartości po korekcie do 4211,1 mld jenów. Saldo handlowe w ujęciu bilansu płatniczego wyniosło 395,7 mld jenów wobec 830,5 mld jenów wcześniej. Wskaźnik cen producentów wzrósł miesięcznie o 0,9% wobec 2,3% wcześniej, natomiast roczna dynamika wyniosła 6,3% wobec 4,9%, przy rewizji poprzedniego odczytu do 5,3%. Wskaźniki koniunktury biznesowej dla dużych przedsiębiorstw wskazują na spadek: dla całej gospodarki do −0,5 z 4,4 oraz dla przetwórstwa przemysłowego do −1,8 z 3,8.

7. Chiny – bilans handlowy
Na podstawie danych opublikowanych przez General Administration of Customs of the People’s Republic of China W maju roczna dynamika eksportu wyrażonego w juanach wyniosła 13,8% wobec 9,8% w poprzednim okresie, natomiast import wzrósł o 21,5% wobec 20,6% wcześniej, co przełożyło się na saldo handlowe na poziomie 723,98 mld juanów wobec 585,69 mld juanów wcześniej. W ujęciu dolarowym eksport zwiększył się o 19,4% wobec 14,1% wcześniej, a import o 27,4% wobec 25,3%, przy czym saldo handlowe wyniosło 105,43 mld dolarów wobec 84,82 mld dolarów w poprzednim okresie.

Źródło: Bloomberg. Opracowanie własne.

8. Chiny - inflacja
Według National Bureau of Statistics of China, w maju roczna dynamika wskaźnika cen produkcji sprzedanej przemysłu wyniosła 3,9% wobec 2,8% wcześniej, natomiast roczna dynamika wskaźnika cen konsumpcyjnych ukształtowała się na poziomie 1,2% wobec 1,2% w poprzednim okresie, przy czym wskaźnik bazowy obniżył się do 1,1% z 1,2%. Dynamika podaży pieniądza pozostaje zróżnicowana pomiędzy agregatami: roczna dynamika agregatu M2 wyniosła 8,6% i utrzymała poziom z poprzedniego okresu, natomiast agregat M1 przyspieszył do 5,5% z 5,0%, przy równoczesnym spowolnieniu dynamiki agregatu M0 do 11,9% z 12,2%. Dane wskazują również na brak bieżącego odczytu dla napływu bezpośrednich inwestycji zagranicznych, przy czym poprzednia dostępna wartość roczna wynosiła −10,3%.

W tym tygodniu:

Polska: CPI, sentyment konsumentów, produkcja przemysłowa
Strefa euro: CPI, bilans handlowy, produkcja przemysłowa, ZEW
USA: sprzedaż detaliczna, dane z przemysłu, Leading Index
Chiny: sprzedaż detaliczna, dane z przemysłu