Osobiste Konto Inwestycyjne (OKI) - czym jest i jak działa

Osobiste Konto Inwestycyjne to nowy, dobrowolny produkt oszczędnościowo-inwestycyjny, który zacznie działać 1 stycznia 2027 r. Jego podstawowa idea podatkowa jest prosta w opisie, choć nie w szczegółach: dochody z aktywów zgromadzonych na OKI zostają wyłączone z podatku dochodowego od osób fizycznych, a w zamian pojawia się podatek od wartości aktywów - naliczany od tej części majątku na koncie, która nie mieści się w ustawowym zwolnieniu.

Zwolnieniem może być objęta średnia wartość określonych w ustawie aktywów do kwoty 100 000 zł, przy czym maksymalnie 25 000 zł z tej puli może przypadać na część oszczędnościową. Stawka podatku w 2027 r. wyniesie 0,85%.

Poniżej wyjaśniamy, jak działa ta konstrukcja, co można na niej gromadzić i czym różni się od zwykłego rachunku maklerskiego oraz od kont emerytalnych.

Stan prawny: aktualny na 6 listopada 2026 r.

Na skróty - kliknij poniższe łącze, aby przejść do wybranej części artykułu:

• Co to jest OKI?
• Od kiedy działa OKI?
• Kto może założyć OKI?
• Co można mieć na OKI i co oznacza 100 tysięcy bez podatku?
• Jak działa podatek na OKI?
• Ile wyniesie podatek? Przykłady wyliczeń
• Czy na OKI zapłacę podatek Belki?
• Kiedy mogę wypłacić pieniądze z OKI?
• Czym OKI różni się od IKE i IKZE?
• OKI a zwykły rachunek maklerski - co się bardziej opłaca?
• Czy na OKI mogę stracić pieniądze?
• Dla kogo OKI może być odpowiednim rozwiązaniem?
• FAQ - Często zadawane pytania i odpowiedzi
• Co dalej?
• Informacja o ryzyku
• Źródła i podstawa prawna

Co to jest OKI?

Osobiste Konto Inwestycyjne (OKI) to przewidziana ustawą forma rachunku lub rejestru, na którym osoba fizyczna gromadzi aktywa na preferencyjnych warunkach podatkowych. Dochody z tych aktywów są wyłączone z podatku dochodowego od osób fizycznych, a zamiast niego może wystąpić podatek od średniej wartości aktywów przekraczających ustawowe limity zwolnienia lub aktywów, które do zwolnienia się nie kwalifikują. Podstawą prawną dla prowadzenia OKI jest ustawa z 3 lipca 2026 r. o osobistych kontach inwestycyjnych (Dz.U. 2026 poz. 1098).

Istotne jest to, że OKI nie jest produktem jednej instytucji. To konstrukcja ustawowa, którą mogą prowadzić różne podmioty rynku finansowego, każdy w formie właściwej dla swojej działalności. Ustawa przewiduje, że osobistym kontem inwestycyjnym może być m.in. wyodrębniony rachunek bankowy, rachunek papierów wartościowych wraz z rachunkiem pieniężnym, rejestr w funduszu inwestycyjnym, rachunek w ubezpieczeniowym funduszu kapitałowym lub rachunek w dobrowolnym funduszu emerytalnym.

Oznacza to, że dwa konta OKI prowadzone przez różne instytucje mogą wyglądać zupełnie inaczej pod względem dostępnych aktywów, kosztów i sposobu obsługi, mimo że podlegają tym samym przepisom podatkowym. Sama nazwa „osobiste konto inwestycyjne" oraz skrót „OKI" są przy tym zastrzeżone ustawowo dla instytucji działających zgodnie z ustawą.

Od kiedy działa OKI?

Ustawa z 3 lipca 2026 r. została uchwalona przez Sejm 3 lipca 2026 r., przyjęta bez poprawek przez Senat 22 lipca 2026 r., podpisana przez Prezydenta RP 13 sierpnia 2026 r. i ogłoszona 18 sierpnia 2026 r. w Dzienniku Ustaw pod pozycją 1098. Przepisy wchodzą w życie 1 stycznia 2027 r.

Do tego czasu OKI nie jest jeszcze dostępne - proces legislacyjny jest zakończony, ale konta zaczną być prowadzone dopiero po wejściu ustawy w życie. Instytucje finansowe przygotowują obecnie swoje oferty, a ich szczegóły, w tym dostępne aktywa i koszty prowadzenia, będą ogłaszane w miarę zbliżania się tej daty.

Warto też odnotować, że pierwsze rozliczenie podatkowe związane z OKI nastąpi dopiero w 2028 r. i będzie dotyczyć aktywów posiadanych w 2027 r.

Kto może założyć OKI?

Umowę o prowadzenie osobistego konta inwestycyjnego może zawrzeć osoba fizyczna, która ukończyła 18 lat. Na jednym OKI aktywa może gromadzić wyłącznie jeden inwestujący - ustawa nie przewiduje kont wspólnych, w tym wspólnego OKI małżonków. Małżonkowie mogą natomiast założyć dwa odrębne konta, każde na siebie.

Umowę o prowadzenie OKI można zawrzeć w formie elektronicznej, pisemnej lub dokumentowej, na zasadach określonych przez daną instytucję.

Jedna osoba może zawrzeć więcej niż jedną umowę o prowadzenie OKI. Możliwe jest zatem posiadanie kilku kont prowadzonych przez różne instytucje finansowe albo korzystanie z różnych form OKI równolegle.

Ta swoboda nie wpływa jednak na sposób ustalania limitu zwolnienia z podatku. Przy rozliczeniu uwzględnia się wszystkie OKI tego samego podatnika łącznie. Oznacza to, że otwarcie kilku kont nie powiela limitu zwolnienia. Jeżeli inwestor utrzymuje średnio 80 000 zł podlegających zwolnieniu aktywów inwestycyjnych na jednym koncie i 50 000 zł na drugim, nie otrzymuje dwóch zwolnień po 100 000 zł - łączna średnia wartość wynosi 130 000 zł, a nadwyżka ponad limit podlega opodatkowaniu podatkiem od wartości aktywów.

Co można mieć na OKI i co oznacza 100 tysięcy bez podatku?

Na OKI można gromadzić szerszy katalog aktywów niż katalog aktywów objętych zwolnieniem podatkowym. To rozróżnienie jest kluczowe i najczęściej pomijane w uproszczonych opisach.

Ustawa dzieli zawartość konta na trzy grupy, z których każda ma inne konsekwencje podatkowe:

Poniżej wyjaśnienie każdej z grup.

Aktywa oszczędnościowe podlegające zwolnieniu - zwolnienie do 25 000 zł, liczone w pierwszej kolejności. Należą do nich m.in. środki na określonych rachunkach bankowych prowadzonych w złotych, skarbowe obligacje oszczędnościowe, bony skarbowe denominowane w złotych oraz wybrane detaliczne produkty zbiorowego inwestowania o najniższym wskaźniku ryzyka, jeżeli spełniają dodatkowe warunki ustawowe.

 Aktywa inwestycyjne podlegające zwolnieniu - objęte wspólnym limitem 100 000 zł. To m.in. akcje spółek notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych, których kapitał zakładowy jest denominowany w złotych, a także prawa do akcji i prawa poboru; obligacje (z wyjątkiem strukturyzowanych) oraz listy zastawne denominowane w złotych; jednostki uczestnictwa funduszy inwestycyjnych, jednostki ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych i dobrowolnych funduszy emerytalnych - o ile ich polityka inwestycyjna przewiduje, że co najmniej 70% portfela stanowią kwalifikowane aktywa w rozumieniu ustawy..

Pozostałe aktywa  - nie korzystają ze zwolnienia. Mogą się znaleźć na OKI, ale podlegają opodatkowaniu podatkiem od wartości aktywów od pierwszej złotówki, a nie dopiero od nadwyżki ponad limit. Do tej grupy trafiają m.in. określone aktywa zagraniczne.

Instytucja prowadząca OKI będzie obliczać średnią wartość każdej z tych trzech grup odrębnie. W praktyce oznacza to, że dwa osobiste konta inwestycyjne o identycznej średniej wartości aktywów wynoszącej 100 000 zł mogą być opodatkowane zupełnie inaczej - wszystko zależy od tego, co dokładnie się w nich znajduje. Szczegółowy katalog aktywów i warunki ich kwalifikacji wynikają z ustawy oraz z oferty konkretnej instytucji.

Jak działa podatek na OKI?

Opodatkowanie OKI najłatwiej zrozumieć, rozdzielając pięć osobnych kwestii.

Dochody kapitałowe

Dochody i przychody osiągnięte z aktywów znajdujących się na OKI nie są opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Dotyczy to zysków ze sprzedaży instrumentów finansowych, odsetek i dywidend - również wtedy, gdy wartość aktywów przekroczy 100 000 zł. Wyłączenie z polskiego PIT nie znosi jednak podatku pobieranego u źródła za granicą, jeżeli taki podatek wynika z przepisów innego państwa i właściwej umowy podatkowej.

Podatek od wartości aktywów

W miejsce podatku od dochodu ustawa wprowadza daninę powiązaną z wartością zgromadzonego majątku. Nie zależy ona od tego, czy inwestycja przyniosła zysk.

Zwolnienia i progi

Ze zwolnienia może korzystać łączna średnia wartość określonych w ustawie aktywów do 100 000 zł, przy czym część oszczędnościowa korzysta ze zwolnienia maksymalnie do 25 000 zł w ramach tego samego limitu. Obie kwoty nie sumują się do 125 000 zł.

Sposób liczenia wartości

Podstawą nie jest saldo konta na 31 grudnia, lecz średnia wartość aktywów w roku podatkowym, obliczana na podstawie dziennych wycen, sumy wpłat oraz liczby dni w roku kalendarzowym. Oznacza to, że na przykład osoba, która przez większość roku utrzymywać będzie wartość inwestycji na poziomie 50 000 zł i dopiero w grudniu wpłaci kolejne 100 000 zł, znajdzie się w innej sytuacji podatkowej niż ktoś, kto utrzymywał 150 000 zł przez cały rok.

Wiele kont jednego podatnika

Wszystkie OKI należące do tej samej osoby są przy rozliczeniu sumowane.

W tym miejscu warto jeszcze raz rozdzielić dwa pojęcia, które bywają mylone. Limit wpłat to maksymalna kwota, jaką w danym roku można przelać na konto - takie limity mają IKE i IKZE, a OKI ich nie ma. Limit wartości aktywów objętych zwolnieniem to górna granica majątku, od którego nie nalicza się podatku od wartości aktywów. Na OKI można wpłacić i zgromadzić więcej niż 100 000 zł; nadwyżka ponad limit po prostu nie korzysta ze zwolnienia.

Ile wyniesie podatek? Przykłady wyliczeń

W 2027 r. stawka podatku od wartości aktywów wyniesie 0,85%. Nie jest to stawka bezterminowa. W kolejnych latach będzie ona równa 19% stopy referencyjnej NBP obowiązującej 31 października roku poprzedzającego rok podatkowy, przy czym nie będzie mogła ona spaść poniżej 0,1%. Wartość jest zaokrąglana w dół do dwóch miejsc po przecinku i ogłaszana przez ministra finansów do 30 listopada. Stawka na dany rok zależy więc od poziomu stóp procentowych w roku poprzednim.

Przykład edukacyjny nr 1. Inwestor nie posiada innych OKI, a średnia roczna wartość jego jednostek uczestnictwa funduszu kwalifikującego się do przewidzianych w ustawie preferencji wynosi 120 000 zł. Pierwsze 100 000 zł korzysta ze zwolnienia, więc podatkowi podlega 20 000 zł. Przy stawce 0,85% daje to 170 zł podatku za rok.

Przykład edukacyjny nr 2. Inwestor utrzymuje średnio 25 000 zł aktywów oszczędnościowych i 90 000 zł aktywów inwestycyjnych, łącznie 115 000 zł. Zwolnienie obejmie 25 000 zł części oszczędnościowej i 75 000 zł części inwestycyjnej, czyli łącznie 100 000 zł. Pozostałe 15 000 zł podlega podatkowi: 127,50 zł przy stawce 0,85%.

Oba wyliczenia są uproszczone i zakładają, że podane kwoty odpowiadają średniej wartości aktywów za cały rok oraz że wszystkie aktywa korzystają z preferencji przewidzianych w ustawie. Ilustrują mechanizm, a nie prognozę wyniku inwestycyjnego.

Istotna konsekwencja tej konstrukcji: podatek od wartości aktywów może wystąpić również w roku, w którym portfel stracił na wartości. Danina nie jest powiązana z zyskiem, lecz z wartością majątku. Co więcej, strata związana z aktywami OKI nie jest stratą podatkową w PIT i nie można jej rozliczyć z innymi dochodami kapitałowymi.

Zeznanie dotyczące podatku od OKI składa się wyłącznie przez e-Urząd Skarbowy, w terminie od 15 marca do 31 maja roku następującego po roku podatkowym. Do 31 maja należy również zapłacić podatek. Instytucje finansowe przekażą administracji skarbowej dane potrzebne do rozliczenia do końca lutego, a zeznanie zostanie wstępnie wypełnione tymi danymi.

Same limity zwolnienia nie pozostaną stałe. Od 2030 r. ustawa przewiduje ich coroczną waloryzację wskaźnikiem wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych, z zaokrągleniem w dół do pełnych 100 zł. Pierwsze zwaloryzowane wartości zostaną ogłoszone do 30 listopada 2029 r.

Czy na OKI zapłacę podatek Belki?

Odpowiedź wymaga rozróżnienia dwóch różnych podatków.

Dochody z aktywów zgromadzonych na OKI są wyłączone z podatku dochodowego od osób fizycznych, a więc 19-procentowy podatek od zysków kapitałowych - potocznie zwany podatkiem Belki - nie działa na tym koncie tak, jak na zwykłym rachunku. Jeżeli inwestor sprzeda na OKI akcje lub jednostki uczestnictwa z zyskiem, otrzyma odsetki od obligacji lub dywidendę, nie zapłaci od nich podatku Belki, niezależnie od wysokości limitu.

Nie oznacza to jednak, że korzystanie z OKI jest wolne od podatków. Podatek Belki zostaje zastąpiony innym mechanizmem - podatkiem od wartości aktywów, który obejmuje tę część majątku na koncie, która przekracza limity zwolnienia albo w ogóle nie kwalifikuje się do zwolnienia.

To dwa podatki o zupełnie innej podstawie, dlatego zestawianie stawek 19% i 0,85% bez kontekstu prowadzi do błędnych wniosków. Podatek Belki liczony jest od zrealizowanego dochodu, a podatek w przypadku OKI od wartości aktywów. Przy określonych założeniach upraszczających matematyczny punkt zrównania obciążeń w 2027 r. wypada w okolicach 4,5-procentowej rocznej stopy zwrotu: poniżej tego poziomu korzystniejsze bywa rozliczenie według podatku Belki, powyżej - według podatku od wartości aktywów. Rzeczywisty rezultat zależy jednak od momentu realizacji zysków, struktury portfela, wykorzystania limitów, zmian wartości aktywów i długości inwestycji.